25 ตุลาคม 2569 ประชาชนจำนวนมากรวมตัวชุมนุมที่จัตุรัสเมืองเก่า (Old Town Square) ใจกลางกรุงปราก สาธารณรัฐเช็ก เพื่อคัดค้านแผนเปลี่ยนระบบเงินทุนของสถานีโทรทัศน์ Czech Television และสถานีวิทยุ Czech Radio หลังรัฐบาลผลักดันร่างกฎหมายยกเลิกค่าธรรมเนียมวิทยุและโทรทัศน์ แล้วเปลี่ยนไปใช้งบประมาณแผ่นดินแทน

สำนักข่าวต่างประเทศรายงานว่ามีผู้เข้าร่วมหลายพันคนถึงหลายหมื่นคน โดยกลุ่ม Milion chvilek pro demokracii หรือ “ล้านช่วงเวลาเพื่อประชาธิปไตย” เป็นผู้จัดการชุมนุม เรียกร้องให้รัฐบาลถอนร่างกฎหมายและเปิดให้มีการอภิปรายต่อสาธารณะอย่างรอบด้าน

ยกเลิกค่าธรรมเนียม 205 โครูนาต่อเดือน เปลี่ยนเป็นงบรัฐ

ร่างกฎหมายเสนอให้ยกเลิกค่าธรรมเนียมวิทยุและโทรทัศน์ที่ครัวเรือนเช็กจ่ายรวม 205 โครูนาต่อเดือน หรือ 2,460 โครูนาต่อปี และเปลี่ยนเป็นการจัดสรรเงินจากงบประมาณแผ่นดินให้สื่อสาธารณะทั้งสองแห่ง

ตามแผนงบประมาณที่รายงานไว้ Czech Television จะได้รับเงินประมาณ 5,741.826 ล้านโครูนา ส่วน Czech Radio จะได้รับประมาณ 2,065.766 ล้านโครูนา รวมกว่า 7,807 ล้านโครูนาในปีแรก ซึ่งต่ำกว่ารายได้ที่คาดว่าจะได้รับจากระบบค่าธรรมเนียมเดิมประมาณ 15%

รัฐบาลของนายกรัฐมนตรีอันเดรจ บาบิช ระบุว่าการเปลี่ยนระบบมีเป้าหมายลดภาระประชาชนและปรับปรุงความโปร่งใสด้านการเงิน พร้อมปฏิเสธว่าไม่ได้มีแผนแทรกแซงความเป็นอิสระของสื่อ

ฝ่ายค้านหวั่นงบประมาณกลายเป็นเครื่องมือกดดันสื่อ

ฝ่ายคัดค้านและองค์กรด้านเสรีภาพสื่อกังวลว่า หากสถานีโทรทัศน์และวิทยุสาธารณะต้องพึ่งพาการจัดสรรเงินจากรัฐบาลโดยตรง อาจเปิดช่องให้ฝ่ายการเมืองใช้งบประมาณกดดันการทำงานของสื่อ และกระทบต่อความเป็นอิสระในการนำเสนอข่าว

ประธานาธิบดีปีเตอร์ ปาเวล วิจารณ์กระบวนการเร่งพิจารณากฎหมาย โดยเรียกร้องให้เปิดโอกาสแก่ผู้เชี่ยวชาญและประชาชนได้ร่วมพิจารณาผลกระทบอย่างรอบด้าน

สภาผ่านวาระแรกตอน 04.36 น. จุดชนวนประท้วง

ความขัดแย้งรุนแรงขึ้นหลังสภาผู้แทนราษฎรเช็กเร่งนำร่างกฎหมายเข้าสู่การพิจารณา โดยจำกัดเวลาการอภิปรายของฝ่ายค้าน ก่อนลงมติให้ร่างกฎหมายผ่านวาระแรกเมื่อเวลา 04.36 น. วันที่ 24 ตุลาคม 2569 หลังการอภิปรายข้ามคืน

การเร่งพิจารณาดังกล่าวทำให้เกิดการชุมนุมใกล้อาคารรัฐสภา ก่อนขยายตัวเป็นการชุมนุมขนาดใหญ่กลางกรุงปรากในวันที่ 25 ตุลาคม ขณะที่เมืองเบอร์โนมีประชาชนออกมาร่วมประท้วงประมาณ 4,000 คนในวันก่อนหน้า

พนักงานสื่อนัดหยุดงาน 3 พฤศจิกายน เตรียมชุมนุมใหญ่อีก 15 พฤศจิกายน

พนักงาน Czech Television และ Czech Radio ประกาศนัดหยุดงานเต็มวันในวันที่ 3 พฤศจิกายน 2569 เพื่อคัดค้านแผนเปลี่ยนระบบเงินทุน โดยระบุว่าการเปลี่ยนแปลงอาจกระทบต่อความมั่นคงทางการเงินและความเป็นอิสระของสื่อสาธารณะ

ขณะเดียวกัน กลุ่ม Milion chvilek pro demokracii เตรียมจัดการชุมนุมครั้งต่อไปในวันที่ 15 พฤศจิกายน 2569 ที่ลาน Letenská pláň กรุงปราก

ร่างกฎหมายยังอยู่ในกระบวนการนิติบัญญัติ หลังผ่านเพียงวาระแรก โดยยังต้องผ่านขั้นตอนการพิจารณาต่อไปก่อนจะมีผลบังคับใช้ ฝ่ายค้านประกาศเตรียมคัดค้านและพิจารณาช่องทางทางกฎหมายต่อไป

สำนักข่าววิหคนิวส์

อ้างอิง: Reuters วันที่ 23–25 ตุลาคม 2569; Radio Prague International วันที่ 24 ตุลาคม 2569; Associated Press และ Al Jazeera วันที่ 25 ตุลาคม 2569

#สาธารณรัฐเช็ก #กรุงปราก #ประท้วง #เสรีภาพสื่อ #สื่อสาธารณะ #CzechTelevision #CzechRadio #ประชาธิปไตย #ข่าวต่างประเทศ #สำนักข่าววิหคนิวส์ #VihokNews