สตอกโฮล์ม, สวีเดน — 13 สิงหาคม 2569 รัฐสภาสวีเดนลงมติครั้งสำคัญ เห็นชอบการปรับกฎหมายอาญาให้ อายุ 14 ปีเป็นเกณฑ์ความรับผิดทางอาญาสำหรับคดีร้ายแรง จากเดิม 15 ปี ด้วยคะแนน 281 ต่อ 66 เสียง โดยกฎหมายส่วนใหญ่จะเริ่มมีผลวันที่ 10 กันยายน 2569 ท่ามกลางแรงกดดันจากปัญหาอาชญากรรมที่เชื่อมโยงกับเครือข่ายแก๊งและการดึงคนอายุน้อยเข้าไปเกี่ยวข้องกับเหตุรุนแรง
สาระสำคัญของกฎหมายคือ สวีเดนจะเปิดทางให้ผู้กระทำผิดอายุ 14 ปี ซึ่งเกี่ยวข้องกับความผิดร้ายแรงเข้าสู่กระบวนการทางอาญาตามกรอบใหม่ โดยมาตรการลดอายุนี้กำหนดให้ใช้เป็นระยะเวลา 5 ปี ไม่ใช่การลดเกณฑ์สำหรับความผิดทุกประเภทอย่างถาวร
พร้อมกันนั้น สวีเดนยังเดินหน้าลดความผ่อนผันด้านโทษสำหรับผู้กระทำผิดอายุน้อย โดยสำหรับผู้มีอายุต่ำกว่า 18 ปี รัฐบาลเสนอให้ลดส่วนลดโทษและ เพิ่มเพดานโทษจำคุกสูงสุดเป็น 18 ปี ในกรณีที่กฎหมายเปิดช่องให้ลงโทษถึงระดับดังกล่าว ขณะที่ผู้บรรลุนิติภาวะแล้วจะไม่ได้รับส่วนลดโทษในฐานะ “คนหนุ่มสาว” แบบเดิมอีกต่อไป
ต้นเหตุสำคัญมาจากสถานการณ์อาชญากรรมแบบเป็นเครือข่ายในสวีเดนที่รัฐบาลมองว่ารุนแรงขึ้น และมีคนอายุน้อยเข้าไปเกี่ยวข้องมากขึ้น โดยเฉพาะคดีรุนแรงที่เชื่อมโยงกับแก๊งอาชญากรรม รัฐบาลจึงประกาศเดินหน้าปรับระบบกฎหมายให้สามารถตอบโต้คดีร้ายแรงได้เข้มขึ้น
ก่อนหน้านี้ รัฐบาลสวีเดนเคยผลักดันแนวทางที่เข้มกว่านี้ โดยเสนอให้ลดอายุรับผิดทางอาญาลงถึง 13 ปี แต่ข้อเสนอดังกล่าวถูกถอนเมื่อวันที่ 11 มิถุนายน 2569 หลังรัฐบาลไม่สามารถรวบรวมเสียงสนับสนุนในรัฐสภาได้เพียงพอ จึงเปลี่ยนแนวทางมาเป็นการกำหนดเกณฑ์ที่ 14 ปี แทน
การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ไม่ได้เกิดขึ้นลอย ๆ แต่เป็นส่วนหนึ่งของการปฏิรูปกฎหมายอาญาที่รัฐบาลสวีเดนเริ่มผลักดันอย่างต่อเนื่อง โดยก่อนหน้านี้รัฐสภายังได้เพิ่มอำนาจให้เจ้าหน้าที่สามารถใช้มาตรการสืบสวนบางประเภทกับผู้ที่มีอายุต่ำกว่า 15 ปีในคดีที่เกี่ยวข้องกับการสอบสวนความผิดได้มากขึ้น ซึ่งกฎหมายส่วนนี้เริ่มมีผลตั้งแต่ 1 กรกฎาคม 2569
รัฐบาลให้เหตุผลชัดเจนว่า อาชญากรรมร้ายแรงในกลุ่มคนอายุน้อยกำลังเป็นปัญหาที่กฎหมายต้องรับมือ และต้องการยกระดับทั้งการคุ้มครองสังคม การเยียวยาผู้เสียหาย และความน่าเชื่อถือของกระบวนการยุติธรรม
ดังนั้น ตั้งแต่ 10 กันยายน 2569 เป็นต้นไป สวีเดนจะเข้าสู่ระบบกฎหมายใหม่ที่เข้มงวดกว่าเดิม โดย 14 ปีจะเป็นเกณฑ์ความรับผิดทางอาญาสำหรับความผิดร้ายแรงตามเงื่อนไขของกฎหมาย ขณะที่การลดส่วนลดโทษและการเพิ่มเพดานโทษสูงสุดเป็น 18 ปี จะทำให้ระบบลงโทษผู้กระทำผิดอายุน้อยเข้มขึ้นอย่างชัดเจน
สำนักข่าววิหคนิวส์
อ้างอิง: รัฐสภาสวีเดน (Riksdag) / รัฐบาลสวีเดน / Reuters / Folha de S.Paulo