เมื่อวันที่ 15 ตุลาคม 2569 ศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชนรายงานว่า ศาลฎีกามีคำพิพากษายืนตามศาลชั้นต้น ให้จำคุก “ไจโกะ” หรืออดีตผู้ใช้นามสมมติว่า “ใจ” อดีตนักศึกษาวัย 25 ปี เป็นเวลา 2 ปี ในคดีตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 และพระราชบัญญัติว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ โดยไม่รอการลงโทษ
คดีนี้สืบเนื่องจากการโพสต์ข้อความผ่านทวิตเตอร์ พร้อมรูปภาพและพระราชดำรัสของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2563
ศาลฎีกาวางเหตุผลตีความ ม.112
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 มีบทบัญญัติสอดคล้องกับรัฐธรรมนูญ มาตรา 6 โดยการตีความต้องมุ่งคุ้มครองพระเกียรติยศ ซึ่งศาลเห็นว่าเกี่ยวข้องกับความมั่นคงของประเทศ
ศาลระบุว่า มาตรา 112 ไม่ได้บัญญัติจำกัดว่าต้องเป็นการกระทำต่อพระมหากษัตริย์ที่กำลังครองราชย์อยู่เท่านั้น หากตีความจำกัดเช่นนั้น อาจเปิดช่องให้เกิดการล่วงละเมิดที่ส่งผลกระทบต่อพระมหากษัตริย์ที่ครองราชย์อยู่ ตลอดจนความมั่นคงของรัฐและความเชื่อความศรัทธา
แม้พระมหากษัตริย์พระองค์นั้นจะเสด็จสวรรคตแล้ว ศาลเห็นว่าการกระทำก็อาจส่งผลกระทบต่อพระมหากษัตริย์ที่ครองราชย์อยู่ ซึ่งสืบราชสันตติวงศ์และมีความผูกพันตามสายโลหิต
ยืนโทษจำคุก 2 ปี ไม่รอการลงโทษ
สำหรับโทษจำคุก 2 ปี ศาลฎีกาเห็นว่าเป็นอัตราโทษต่ำที่สุดแล้ว ไม่อาจกำหนดโทษให้ต่ำกว่านี้ได้ อีกทั้งเห็นว่าการกระทำของจำเลยเป็นการกระทำที่ร้ายแรง จึงไม่สมควรรอการลงโทษ
ผลจากคำพิพากษาทำให้ไจโกะถูกส่งตัวไปคุมขังที่ทัณฑสถานหญิงกลางในวันที่ 15 ตุลาคม 2569 โดยศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชนระบุว่า เธอเป็นผู้ต้องขังทางการเมืองรายที่ 50
ย้อนคำให้สัมภาษณ์ก่อนฟังคำพิพากษาศาลฎีกา
ก่อนหน้านี้ ไจโกะเคยให้สัมภาษณ์กับศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชนว่า ในช่วงแรกเธอไม่รู้เกี่ยวกับมาตรา 112 มากนัก ก่อนจะเริ่มสนใจการแสดงความคิดเห็นและการถกเถียงทางการเมือง หลังการชุมนุมของกลุ่มเยาวชนปลดแอก
เธอเล่าถึงบรรยากาศในช่วงนั้นว่า ผู้คนเริ่มพูดถึงสถาบันกษัตริย์มากขึ้น มีการแบ่งปันข่าว บทความ และข้อความบนทวิตเตอร์ รวมถึงมุมมองที่เปลี่ยนไปเมื่อเติบโตขึ้นและได้เห็นข้อมูลที่แตกต่างจากสิ่งที่เคยรับรู้ในวัยเด็ก
ไจโกะยังวิจารณ์มาตรา 112 ว่า มีขอบเขตกว้างเกินไป และมองว่าการเปิดช่องให้มีการแจ้งความดำเนินคดีอาจทำให้บุคคลตกเป็นผู้ได้รับผลกระทบจากกฎหมายได้
ทั้งนี้ ศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชนได้เผยแพร่สารคดี “Jaiko is Happy – 8 ฉากชีวิตของ ‘ไจโกะ’ จำเลยคดี ม.112 ก่อนฟังคำพิพากษาชั้นฎีกา” เพื่อบอกเล่าเรื่องราวของเธอก่อนมีคำพิพากษาในคดีดังกล่าว
สำนักข่าววิหคนิวส์
อ้างอิง: ศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน รายงานวันที่ 15 ตุลาคม 2569
#ไจโกะ #มาตรา112 #ศาลฎีกา #เสรีภาพในการแสดงออก #สิทธิมนุษยชน #ศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน #คดีการเมือง #VihokNews
