คำกล่าวเรื่องคุณธรรมและการต่อต้านคอร์รัปชันของประธานองคมนตรี มักได้รับความสนใจเป็นพิเศษในช่วงที่การเมืองไทยเผชิญความขัดแย้ง
ล่าสุด พลเอก สุรยุทธ์ จุลานนท์ ประธานองคมนตรี ระบุว่า
ประเทศไทยยัง “อ่อนด้อยด้านการป้องกัน”
เพราะมักให้ความสำคัญกับการปราบปรามหลังเกิดการทุจริต
คำกล่าวนี้ จะตามมาด้วยการรัฐประหารไหม?
ย้อนอดีต
ช่วงแรก
ก่อนรัฐประหารปี 2549
วันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2549 พลเอก เปรม ติณสูลานนท์ ประธานองคมนตรีในขณะนั้น กล่าวปาฐกถาเรื่อง “แนวทางพระราชดำริสู่การบริหารจัดการภาครัฐ” ที่มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต
ใจความสำคัญคือ ผู้บริหารประเทศจะเป็นเพียงคนเก่งหรือฉลาดไม่ได้ แต่ต้องมีจริยธรรม ซื่อสัตย์ สุจริต และเห็นแก่ประโยชน์ของประเทศมากกว่าประโยชน์ส่วนตัว
ต่อมา วันที่ 14 กรกฎาคม 2549 พลเอก เปรม กล่าวปาฐกถาเรื่อง “วิญญาณของความเป็นทหาร” ที่โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า โดยเปรียบรัฐบาลเป็น “จ๊อกกี้” และทหารเป็น “ม้า” พร้อมย้ำว่ารัฐบาลเข้ามาบริหารประเทศเป็นการชั่วคราว ไม่ใช่เจ้าของประเทศหรือเจ้าของกองทัพ
วันที่ 28 กรกฎาคม 2549 พลเอก เปรม ยังกล่าวต่อหน้านักเรียนนายเรือ โดยย้ำบทบาทและความจงรักภักดีของทหารต่อชาติและสถาบันหลักของประเทศ
จากนั้น วันที่ 19 กันยายน 2549 หรือประมาณสองเดือนหลังคำกล่าวเรื่อง “จ๊อกกี้กับม้า”
กองทัพภายใต้การนำของพลเอก สนธิ บุญยรัตกลิน ทำรัฐประหารยึดอำนาจรัฐบาลรักษาการของพันตำรวจโท ทักษิณ ชินวัตร
คำกล่าวหลายครั้งของพลเอก เปรมในปี 2549 จึงถูกนักวิชาการและฝ่ายการเมืองบางส่วนตีความว่าเป็นการลดความชอบธรรมของรัฐบาลและส่งสัญญาณถึงกองทัพ ให้ทำรัฐประหาร
แต่
ไม่มีหลักฐานโดยตรงว่าคำกล่าวดังกล่าวเป็นคำสั่งหรือเป็นเหตุให้เกิดรัฐประหาร
ช่วงที่สอง
วาทกรรม “ไม่ไหว้คนโกง” เกิดหลังรัฐประหารปี 2557
คำกล่าวที่เป็นที่จดจำมากที่สุดของพลเอก เปรม คือ
“เราต้องกล้าหาญพอที่จะไม่ยกมือไหว้คนโกง”
คำกล่าวนี้เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 19 ธันวาคม 2557 ที่สำนักงาน ป.ป.ช. ระหว่างให้โอวาทแก่ผู้สำเร็จหลักสูตรนักบริหารยุทธศาสตร์การป้องกันและปราบปรามการทุจริตระดับสูง รุ่นที่ 5
ขณะนั้นรัฐประหารโดยคณะรักษาความสงบแห่งชาติ หรือ คสช. ได้เกิดขึ้นแล้วตั้งแต่วันที่ 22 พฤษภาคม 2557 หรือก่อนหน้าคำกล่าวประมาณเจ็ดเดือน
ต่อมา วันที่ 8 ธันวาคม 2558 พลเอก เปรม กล่าวปาฐกถา “ประเทศไทย…โปร่งใสได้อย่างไร” ที่ศูนย์ราชการเฉลิมพระเกียรติฯ ถนนแจ้งวัฒนะ โดยเปรียบคอร์รัปชันว่าเป็น “การปล้นชาติ” และเรียกร้องให้จัดการผู้ทุจริตอย่างรวดเร็ว รุนแรง และเด็ดขาด
คำกล่าวทั้งสองเกิดขึ้นภายหลังรัฐประหารแล้ว
ช่วงที่สาม
คำกล่าวล่าสุดของพลเอกสุรยุทธ์
วันที่ 11 กันยายน 2569
พลเอก สุรยุทธ์ จุลานนท์ ประธานองคมนตรี กล่าวเปิดกิจกรรมสัมมนาสาธารณะและการวิพากษ์ยุทธศาสตร์ของหลักสูตร นยปส. รุ่นที่ 17 ที่สำนักงาน ป.ป.ช.
พลเอก สุรยุทธ์กล่าวว่า
“บ้านเมืองของเรามีความอ่อนด้อยในเรื่องของการป้องกัน เราไปมุ่งเน้นในเรื่องของการปราบปราม”
พร้อมเสนอว่า การป้องกันทุจริตต้องเริ่มจากใจของแต่ละคน โดยเฉพาะผู้บริหารที่ต้องซื่อสัตย์ สุจริต และยึดประโยชน์ส่วนรวม
นอกจากนี้ ยังย้ำว่าการต่อต้านทุจริตไม่ใช่ภารกิจของหน่วยงานใดเพียงแห่งเดียว แต่เป็นหน้าที่ร่วมกันของภาครัฐ รัฐวิสาหกิจ เอกชน นักวิชาการ และประชาชน
เหมือนหรือต่างจากวาทกรรมของพลเอกเปรม?
ส่วนที่คล้ายกันคือ ทั้งสองท่านผูกเรื่องคอร์รัปชันเข้ากับคุณธรรม ความซื่อสัตย์ ผู้นำที่ดี และผลประโยชน์ของชาติ พร้อมมองว่าการทุจริตเป็นปัญหาใหญ่ที่ประชาชนทุกคนต้องร่วมกันต่อต้าน
ส่วนที่แตกต่างคือ คำกล่าวของพลเอก เปรมในปี 2549 มีบริบทการเมืองเข้มข้น และมีเนื้อหาเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างรัฐบาลกับกองทัพโดยตรง ก่อนเกิดรัฐประหารประมาณสองเดือน
ขณะที่คำกล่าวล่าสุดของพลเอก สุรยุทธ์เกิดขึ้นในหลักสูตรต่อต้านการทุจริตของสำนักงาน ป.ป.ช. เนื้อหาเน้นการป้องกัน ธรรมาภิบาล และการพัฒนาผู้บริหาร
ไม่ได้กล่าวถึงการยึดอำนาจ การแทรกแซงรัฐบาล หรือบทบาททางการเมืองของกองทัพ
บทสรุป
ประวัติศาสตร์ยืนยันว่า
“วาทกรรมต่อต้านคอร์รัปชัน”
เคยถูกใช้เป็นส่วนหนึ่งของการสร้างความชอบธรรมให้รัฐประหารทั้งปี 2549และ2557
สำนักข่าววิหคนิวส์
อ้างอิง
คลังปาฐกถาพลเอกเปรม: แนวทางพระราชดำริสู่การบริหารจัดการภาครัฐ 8 กุมภาพันธ์ 2549
สำนักข่าวอิศรา: พลเอกเปรม “เราต้องกล้าหาญพอที่จะไม่ไหว้คนโกง”
Post Today: หลักคิดพลเอกเปรม “คอร์รัปชันคือการปล้นชาติ”
Next News: พลเอกสุรยุทธ์ชี้ไทยเน้นปราบปราม แต่อ่อนด้านป้องกันทุจริต
สถาบันพระปกเกล้า: รัฐประหาร 19 กันยายน 2549
The Standard: ย้อนเหตุการณ์รัฐประหาร 22 พฤษภาคม 2557
#พลเอกเปรม #พลเอกสุรยุทธ์ #ประธานองคมนตรี #คอร์รัปชัน #ต่อต้านการทุจริต #รัฐประหาร #ไม่ไหว้คนโกง #การปล้นชาติ #จ๊อกกี้กับม้า #ปปช #ธรรมาภิบาล #วิเคราะห์การเมือง #การเมืองไทย