วันที่ 24 สิงหาคม 2569 ประเด็นความปลอดภัยของวัคซีนโควิด-19 ของ AstraZeneca กลับมาเป็นที่สนใจอีกครั้ง หลังมีการแชร์ข้อมูลเกี่ยวกับเอกสารทางคดีในสหราชอาณาจักร ซึ่งบริษัทระบุในเอกสารที่ยื่นต่อ High Court ว่า วัคซีนสามารถทำให้เกิดภาวะ Thrombosis with Thrombocytopenia Syndrome หรือ TTS ได้ในกรณีที่หายากมาก
TTS คือภาวะที่เกิด ลิ่มเลือดอุดตันร่วมกับจำนวนเกล็ดเลือดต่ำ และอาจเกิดในตำแหน่งผิดปกติ เช่น หลอดเลือดดำในสมองหรือหลอดเลือดในช่องท้อง โดยเอกสารกำกับผลิตภัณฑ์ของสหราชอาณาจักรระบุว่า ภาวะดังกล่าวพบ น้อยมาก และบางกรณีมีความรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิต (GOV.UK)
ประเด็นดังกล่าวถูกเปิดเผยระหว่างคดีที่มีผู้ได้รับผลกระทบและครอบครัวฟ้องร้อง AstraZeneca ในอังกฤษ โดยบริษัท ไม่ได้ยอมรับความรับผิดทั้งหมดตามข้อกล่าวหา แต่ยอมรับในเอกสารทางกฎหมายว่า วัคซีนสามารถทำให้เกิด TTS ได้ในกรณีที่หายากมาก ขณะเดียวกันบริษัทยังระบุว่ากลไกการเกิดภาวะดังกล่าวยังไม่ทราบแน่ชัด และ TTS สามารถเกิดขึ้นได้แม้ไม่ได้รับวัคซีนเช่นกัน (The Telegraph)
ข้อมูลจากหน่วยงานกำกับดูแลยาของอังกฤษระบุว่า เหตุการณ์ TTS ส่วนใหญ่เกิดขึ้นในช่วง 3–4 สัปดาห์แรกหลังการฉีด และมีรายงานบางกรณีหลังจากช่วงเวลาดังกล่าว ดังนั้นข้อความที่ระบุว่า “ต้องเกิดภายใน 45 วันเท่านั้น” จึงไม่ใช่ตัวเลขที่ระบุไว้ในเอกสารกำกับยาอย่างเป็นทางการ (GOV.UK)
ข้อมูลของ MHRA ยังพบว่า ความเสี่ยงดังกล่าวมีอัตราต่ำมาก โดยรายงานถึงวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2565 พบเหตุการณ์ลิ่มเลือดร่วมกับเกล็ดเลือดต่ำ 438 รายหลังการฉีด AstraZeneca จากจำนวนการฉีดหลายสิบล้านโดส และอัตราที่พบหลังเข็มที่สองต่ำกว่าหลังเข็มแรกอย่างชัดเจน (GOV.UK)
สำหรับผู้ที่เคยได้รับ AstraZeneca ในอดีต ประเด็นสำคัญคือ ไม่ควรตีความว่าทุกคนที่เคยฉีดวัคซีนจะมีลิ่มเลือดหรือจำเป็นต้องตรวจเลือดเป็นพิเศษ เพราะ TTS เป็นภาวะที่พบได้ยากมากและมีความสัมพันธ์กับช่วงเวลาหลังฉีดเป็นหลัก
หากมีอาการผิดปกติ เช่น ปวดศีรษะรุนแรงหรือเป็นต่อเนื่อง หายใจไม่ออก เจ็บหน้าอก ขาบวม ปวดท้องต่อเนื่อง มีอาการทางระบบประสาท หรือมีจ้ำเลือดและเลือดออกผิดปกติ ควรพบแพทย์ทันที โดยเฉพาะหากเกิดขึ้นในช่วงหลังได้รับวัคซีนตามช่วงเวลาที่มีความเสี่ยง (GOV.UK)
ส่วนข้อความที่ระบุว่า “คนที่ฉีดถึง 4 เข็มต้องเฝ้าระวังเป็นพิเศษ” ยังไม่มีข้อมูลจากเอกสารของ MHRA ที่ยืนยันว่าการได้รับ 4 เข็มทำให้มีความเสี่ยง TTS สูงขึ้น จึงไม่ควรนำจำนวนเข็มมาใช้สรุปความเสี่ยงโดยไม่มีหลักฐานรองรับ
ทั้งนี้ AstraZeneca ได้ถอนวัคซีน Vaxzevria ออกจากตลาดโลก โดยบริษัทระบุว่าเหตุผลหลักคือ ความต้องการลดลงและมีวัคซีนรุ่นใหม่ที่รองรับสายพันธุ์ต่าง ๆ ไม่ได้ระบุว่าการถอนเกิดจากประเด็นความปลอดภัยของวัคซีน (The Times)
สรุปชัด ๆ: เรื่องที่ AstraZeneca ยอมรับว่า Vaxzevria “สามารถทำให้เกิด TTS ได้ในกรณีหายากมาก” เป็นข้อเท็จจริงที่ปรากฏในเอกสารคดีอังกฤษ แต่การระบุว่า “ทุกคนที่ฉีดต้องตรวจเลือด” หรือ “ฉีด 4 เข็มต้องระวังเป็นพิเศษ” ยังไม่มีหลักฐานทางการรองรับ และตัวเลข “45 วัน” ก็ไม่ใช่เกณฑ์ตายตัวตามข้อมูลกำกับยาของอังกฤษ (The Telegraph)
สำนักข่าววิหคนิวส์
อ้างอิง MHRA สหราชอาณาจักร, GOV.UK, เอกสารคดี High Court และรายงานข่าวเกี่ยวกับคดี AstraZeneca (GOV.UK)
#AstraZeneca #แอสตร้าเซนเนก้า #วัคซีนโควิด19 #TTS #ลิ่มเลือดอุดตัน #เกล็ดเลือดต่ำ #วัคซีนโควิด #HighCourt #อังกฤษ #ข่าววันนี้ #วิหคนิวส์ #VihokNews