3 สิงหาคม 2569 พล.อ.ดร.กิตติศักดิ์ รัฐประเสริฐ เลขาธิการภาคีเครือข่ายธรรมาภิบาลแห่งชาติ เผยแพร่บทวิเคราะห์หัวข้อ “ถอดรหัสมหกรรมฮั้ว สว. : วิกฤตธรรมาภิบาล และการยึดครองสภาสูงของกลุ่มทุนการเมือง” โดยระบุว่าปัญหาที่กำลังถูกตรวจสอบเกี่ยวกับกระบวนการได้มาซึ่งสมาชิกวุฒิสภา ไม่ใช่เพียงข้อพิพาททางการเมือง แต่เป็นประเด็นที่กระทบต่อหลักธรรมาภิบาลของประเทศในหลายมิติ หากข้อกล่าวหาต่าง ๆ ได้รับการพิสูจน์ตามกระบวนการยุติธรรม

บทวิเคราะห์ระบุว่า ระบบการเลือกสมาชิกวุฒิสภาตามรัฐธรรมนูญ พ.ศ.2560 ถูกออกแบบเพื่อป้องกันการครอบงำจากพรรคการเมือง ด้วยการให้ผู้สมัครเลือกกันเอง แต่หากเกิดการจัดตั้งเครือข่าย การล็อกคะแนน หรือการใช้กลไกที่ไม่เป็นไปตามเจตนารมณ์ของกฎหมาย ย่อมเป็นการบิดเบือนวัตถุประสงค์ของระบบเลือกตั้ง

พล.อ.ดร.กิตติศักดิ์ ยกประเด็นสำคัญที่เห็นว่าได้รับผลกระทบไว้ 6 ด้าน ได้แก่

ประเด็นแรก คือ การทำลายหลักคุณธรรมและจริยธรรม จากข้อกล่าวหาเกี่ยวกับการจัดตั้งผู้สมัคร การใช้เครือข่ายโหวต และการแสวงหาประโยชน์จากช่องโหว่ของระบบเลือกตั้ง

ประเด็นที่สอง คือ การกระทบต่อหลักนิติธรรม (Rule of Law) โดยเห็นว่าหากมีการใช้ข้อกฎหมายหรือช่องว่างของกฎหมายเพื่อเอื้อประโยชน์แก่กลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง จะทำให้ความเชื่อมั่นต่อกระบวนการบังคับใช้กฎหมายลดลง

ประเด็นที่สาม คือ ความโปร่งใส (Transparency) ซึ่งระบุว่าหากมีการนัดหมาย วางแผน หรือใช้โพยเลือกตั้งในลักษณะที่สาธารณชนตรวจสอบไม่ได้ จะส่งผลกระทบต่อความน่าเชื่อถือของกระบวนการทั้งหมด

ประเด็นที่สี่ คือ การมีส่วนร่วมของประชาชน โดยเห็นว่าหากมีการจัดตั้งเครือข่ายหรือกลุ่มผู้สมัครแทนผู้มีคุณสมบัติจริง จะทำให้เจตนารมณ์ของการเปิดโอกาสให้ทุกกลุ่มอาชีพมีส่วนร่วมถูกบิดเบือน

ประเด็นที่ห้า คือ ความรับผิดชอบต่อสังคม (Accountability) ซึ่งระบุว่า สมาชิกวุฒิสภาควรปฏิบัติหน้าที่โดยยึดประโยชน์สาธารณะและสามารถตรวจสอบได้ หากมีข้อกล่าวหาเรื่องการครอบงำจากกลุ่มผลประโยชน์ ย่อมกระทบต่อความไว้วางใจของประชาชน

ส่วนประเด็นสุดท้าย คือ ความคุ้มค่าและประสิทธิผลของการใช้งบประมาณรัฐ โดยเห็นว่าหากกระบวนการได้มาซึ่งสมาชิกวุฒิสภาถูกตั้งข้อสงสัย ย่อมกระทบต่อความเชื่อมั่นต่อระบบที่ใช้งบประมาณของประเทศในการดำเนินการ

ทั้งนี้ พล.อ.ดร.กิตติศักดิ์ ระบุในบทสรุปว่า หากข้อกล่าวหาเกี่ยวกับการเลือกสมาชิกวุฒิสภาไม่ได้รับการตรวจสอบอย่างรอบด้านและโปร่งใส อาจส่งผลกระทบต่อศรัทธาของประชาชนต่อระบบตรวจสอบการทุจริตและธรรมาภิบาลของประเทศในระยะยาว พร้อมเรียกร้องให้ทุกฝ่ายดำเนินการตามกระบวนการกฎหมายอย่างตรงไปตรงมา เพื่อให้ข้อเท็จจริงได้รับการพิสูจน์

สำนักข่าววิหคนิวส์

อ้างอิง