9 กรกฎาคม 2569 ความคืบหน้าโครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อม 3 สนามบิน (ดอนเมือง–สุวรรณภูมิ–อู่ตะเภา) มูลค่ากว่า 2.2 แสนล้านบาท เกิดความเคลื่อนไหวครั้งสำคัญ เมื่อ บริษัท เอเชีย เอราวัน จำกัด กลุ่มบริษัทในเครือ เจริญโภคภัณฑ์ (CP) ได้ยื่นหนังสือถึงการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) เพื่อขอใช้สิทธิสิ้นสุดสัญญาร่วมลงทุน ตามเงื่อนไขในสัญญา
นายอนันต์ โพธิ์นิ่มแดง ผู้ว่าการการรถไฟแห่งประเทศไทย เปิดเผยภายหลังการประชุมคณะกรรมการ รฟท. ว่า ขณะนี้มีแนวทางดำเนินการอยู่ 2 แนวทางหลัก
แนวทางแรก คือ เดินหน้าแก้ไขสัญญาตามมติเดิมของคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (กพอ.) และคณะรัฐมนตรี หลังสำนักงานอัยการสูงสุดตรวจร่างสัญญาแล้ว และเอกชนรับข้อสังเกตครบทั้ง 18 ประเด็น หาก ครม.อนุมัติ โครงการจะสามารถเดินหน้าต่อได้ทันที
ส่วนแนวทางที่สอง หากไม่สามารถขอทบทวนมติ ครม. หรือไม่ได้รับความเห็นชอบ จะต้องเข้าสู่กระบวนการสิ้นสุดสัญญาตามกฎหมาย ซึ่ง รฟท.จะพิจารณาอย่างรอบคอบโดยยึดผลประโยชน์ของรัฐเป็นสำคัญ
ผู้ว่าการ รฟท. เปิดเผยเพิ่มเติมว่า เมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม 2569 เอกชนคู่สัญญาได้ยื่นหนังสือขอใช้สิทธิสิ้นสุดสัญญาตามข้อ 6.2 โดยให้เหตุผลว่า ไม่สามารถดำเนินการตามเงื่อนไขการส่งเสริมการลงทุนของ BOI และไม่สามารถออกหนังสือแจ้งเริ่มงาน (Notice to Proceed : NTP) ได้ ส่งผลให้สถาบันการเงินไม่สามารถปล่อยสินเชื่อเพื่อสนับสนุนโครงการ
ทั้งนี้ ตามสัญญาร่วมลงทุน การสิ้นสุดสัญญามี 3 กรณี ได้แก่
- สิ้นสุดเมื่อครบอายุสัมปทาน 50 ปี
- สิ้นสุดก่อนออก NTP ตามเงื่อนไขข้อ 6.2
- การบอกเลิกสัญญาจากการผิดสัญญา เหตุสุดวิสัย หรือเหตุเพื่อประโยชน์สาธารณะ
อีกประเด็นที่ถูกจับตาคือ Airport Rail Link ซึ่งปัจจุบันอยู่ภายใต้การบริหารของบริษัท เอเชีย เอราวัน โดยผู้ว่าการ รฟท. ยอมรับว่า หากสัญญาหลักสิ้นสุด สิทธิในการเดินรถของเอกชนก็จะสิ้นสุดตามไปด้วย ขณะที่บันทึกข้อตกลง (MOU) จะหมดอายุในวันที่ 30 กันยายน 2569
รฟท.จึงอยู่ระหว่างจัดทำแผนรองรับ ทั้งการเจรจาขยาย MOU กับเอกชน หรือเตรียมความพร้อมให้ รฟท.กลับเข้ามาบริหารเดินรถเอง เพื่อไม่ให้กระทบต่อประชาชนผู้ใช้บริการ
โครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อม 3 สนามบิน ถือเป็นหนึ่งในโครงการโครงสร้างพื้นฐานหลักของ EEC ที่ลงนามสัญญาร่วมลงทุนตั้งแต่ปี 2562 แต่ตลอดหลายปีที่ผ่านมา ต้องเผชิญปัญหาการส่งมอบพื้นที่ การแพร่ระบาดของโควิด-19 ต้นทุนก่อสร้างที่เพิ่มขึ้น และการเจรจาแก้ไขสัญญาหลายรอบ ก่อนล่าสุดจะเข้าสู่จุดเปลี่ยนครั้งสำคัญจากการยื่นขอสิ้นสุดสัญญาของเอกชน
สำนักข่าววิหคนิวส์
อ้างอิง: การรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.), การประชุมคณะกรรมการ รฟท. ครั้งที่ 9/2569 และข้อมูลโครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อม 3 สนามบิน