🚨 เฮ้ย รัฐบาลเงิบ !! อดีตผู้พิพากษาถอดรหัส “สำนวน DSI รั่ว” ชี้ ม.164 เล่นงานได้เฉพาะเจ้าพนักงาน

26 สิงหาคม 2569 เวลา 07.35 น.

คดีสำนวนสอบสวนคดีพิเศษเกี่ยวกับการเลือกสมาชิกวุฒิสภา หรือ คดีฮั้ว สว. กลับมาร้อนแรงอีกครั้ง หลังกรมสอบสวนคดีพิเศษ หรือ DSI มอบหมายฝ่ายกฎหมายเข้าแจ้งความต่อกองบังคับการปราบปราม เมื่อวันที่ 25 สิงหาคม 2569 กรณีเอกสารบางส่วนในสำนวนคดีพิเศษที่ 24/2568 ถูกเผยแพร่ต่อสาธารณะ

DSI ระบุว่า จากการตรวจสอบภาพเอกสารที่เผยแพร่ในสื่อสาธารณะ เชื่อว่าเป็นเอกสารจากสำนวนการสอบสวนคดีพิเศษ และเห็นว่าการเผยแพร่อาจสร้างความเสียหายต่อกระบวนการดำเนินคดี จึงร้องทุกข์กล่าวโทษให้ตำรวจสอบสวนหาตัวผู้เกี่ยวข้อง โดยระบุฐานความผิดที่เกี่ยวข้อง รวมถึง ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 164, 322 และ 323

ล่าสุด วัส ติงสมิตร นักวิชาการอิสระและอดีตผู้พิพากษา ออกมาโพสต์วิเคราะห์ข้อกฎหมาย โดยตั้งประเด็นสำคัญว่า การนำสำนวนที่หลุดออกมาเผยแพร่ต่อจะผิดอาญาหรือไม่ และใครคือผู้ที่กฎหมายสามารถเอาผิดได้

⚖️ มาตรา 164 เขียนไว้ชัด — ต้องเป็น “เจ้าพนักงาน”

หัวใจสำคัญอยู่ที่ ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 164 ซึ่งบัญญัติถึงกรณีผู้ที่เป็น “เจ้าพนักงาน” รู้หรืออาจรู้ความลับในราชการ แล้วกระทำโดยมิชอบด้วยหน้าที่ให้ผู้อื่นล่วงรู้ความลับนั้น มีโทษจำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับไม่เกิน 100,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

ดังนั้น องค์ประกอบสำคัญของมาตรานี้คือ สถานะของผู้กระทำต้องเป็นเจ้าพนักงาน และต้องมีการเปิดเผยความลับในราชการโดยมิชอบด้วยหน้าที่

ประเด็นนี้ทำให้การกล่าวหาบุคคลภายนอกโดยตรงตามมาตรา 164 ต้องพิจารณาอย่างระมัดระวัง เพราะตัวบทไม่ได้เขียนว่า “ผู้ใดนำเอกสารลับไปเผยแพร่ก็มีความผิดตามมาตรานี้” แต่กำหนดตัวผู้กระทำไว้เฉพาะว่า “ผู้ใดเป็นเจ้าพนักงาน”

🔥 จุดชี้ขาดอยู่ที่ “ใครปล่อยความลับออกจากระบบเป็นคนแรก”

วัสชี้ให้จับตาแยก “ตัวการต้นทาง” กับ “ผู้เผยแพร่ปลายทาง” ออกจากกัน

หากเจ้าหน้าที่รัฐเป็นผู้เปิดเผยสำนวนให้บุคคลภายนอกโดยมิชอบ ความผิดตามมาตรา 164 ต้องพิจารณาที่การกระทำของเจ้าพนักงานดังกล่าวเป็นสำคัญ

แต่หากบุคคลภายนอกเพียงได้รับข้อมูลภายหลัง แล้วนำข้อมูลดังกล่าวไปเผยแพร่ต่อ ประเด็นทางกฎหมายจะต้องพิจารณาเป็นอีกส่วนหนึ่ง ไม่สามารถสรุปโดยอัตโนมัติว่าเป็นผู้สนับสนุนความผิดของเจ้าพนักงาน

📌 “รู้ข้อมูล” ไม่เท่ากับ “เป็นผู้สนับสนุน”

ประเด็นที่ถูกจับตาคือ ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 86 เรื่องผู้สนับสนุน

หลักสำคัญที่วัสยกขึ้นมาคือ การจะเป็นผู้สนับสนุน ต้องมีการช่วยเหลือหรือให้ความสะดวกแก่การกระทำความผิด ก่อนหรือขณะกระทำความผิด

ดังนั้น หากข้อเท็จจริงเป็นเพียงว่า เจ้าหน้าที่นำเอกสารออกมาให้บุคคลภายนอกแล้ว และภายหลังบุคคลนั้นนำข้อมูลไปเผยแพร่ การจะนำมาตรา 86 มาใช้ยังต้องพิสูจน์ให้ได้ว่าบุคคลดังกล่าวมีการช่วยเหลือหรือร่วมมือกับการกระทำความผิดตั้งแต่ก่อนหรือขณะความผิดเกิดขึ้น

การได้รับข้อมูลภายหลังเพียงอย่างเดียว จึงไม่เท่ากับการเป็นผู้สนับสนุนโดยอัตโนมัติ

⚠️ แต่ถ้าพบหลักฐาน “ร่วมวางแผน” เกมเปลี่ยนทันที

ในทางกลับกัน หากการสอบสวนพบหลักฐานว่า บุคคลภายนอกเป็นฝ่ายติดต่อ วางแผน จูงใจ หรือช่วยเหลือเจ้าหน้าที่ตั้งแต่ก่อนมีการนำเอกสารออกมา เช่น มีหลักฐานการนัดหมาย การสั่งการ หรือการประสานงานล่วงหน้า ประเด็นความรับผิดจะเปลี่ยนไป และต้องพิจารณาบทบาทของแต่ละคนตามข้อเท็จจริงและองค์ประกอบความผิดที่เกี่ยวข้อง

จุดนี้จึงแตกต่างจากกรณีที่บุคคลหนึ่ง ได้รับเอกสารมาโดยไม่ได้ร่วมวางแผน แล้วจึงนำข้อมูลไปเผยแพร่ภายหลัง

📚 ฎีกาที่ถูกหยิบมาเทียบเคียง

วัสยังยกคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4334/2531 มาอธิบายว่า มาตรา 164 เป็นความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการ และมุ่งคุ้มครองประโยชน์ของทางราชการ โดยในคดีดังกล่าว ศาลฎีกาวินิจฉัยเกี่ยวกับสถานะผู้เสียหายโดยนิตินัยจากการเปิดเผยความลับในราชการ

ขณะเดียวกัน ยังอ้างถึงแนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3194/2536 ในประเด็นหน้าที่ของเจ้าพนักงานและการช่วยเหลือในการเปิดเผยความลับ ซึ่งเป็นอีกจุดที่ต้องตรวจสอบบทบาทของ “คนใน” อย่างละเอียด

นอกจากนี้ ยังมีแนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 19969/2556 ซึ่งสะท้อนว่า การเปิดเผยข้อมูลของเจ้าหน้าที่รัฐต้องพิจารณาทั้งอำนาจหน้าที่และเงื่อนไขตามกฎหมาย หากการเปิดเผยเป็นการปฏิบัติตามอำนาจที่ชอบด้วยกฎหมาย ก็ไม่ใช่ความผิดตามมาตรา 164 โดยอัตโนมัติ

🚨 DSI เองก็ระบุ หากพบ “เจ้าหน้าที่เกี่ยวข้อง” จะดำเนินคดี

DSI ระบุอย่างชัดเจนว่า หากการสอบสวนพบเจ้าหน้าที่เกี่ยวข้องกับการกระทำความผิด จะดำเนินการทั้งทางอาญาและทางวินัยอย่างเด็ดขาด พร้อมย้ำว่าต้องสอบสวนเพื่อพิสูจน์ตัวผู้กระทำความผิดตามกระบวนการกฎหมาย

จึงทำให้หัวใจของคดีไม่ได้อยู่เพียงว่า “ใครเป็นคนนำข้อมูลไปเผยแพร่” แต่ยังอยู่ที่การตรวจสอบว่า เอกสารออกจากระบบของรัฐได้อย่างไร ใครเป็นผู้ส่งออกมา และมีการช่วยเหลือหรือวางแผนล่วงหน้าหรือไม่

ท้ายที่สุด การจะดำเนินคดีกับบุคคลใดต้องพิสูจน์องค์ประกอบความผิดและพยานหลักฐานเป็นรายบุคคล ไม่ใช่เพียงการพบว่าบุคคลนั้นมีเอกสารหรือข้อมูลดังกล่าวอยู่ในมือ

สำนักข่าววิหคนิวส์ อ้างอิง DSI, วัส ติงสมิตร และหลักกฎหมาย/คำพิพากษาศาลฎีกาที่เกี่ยวข้อง

#สำนักข่าววิหคนิวส์ #DSI #สำนวนDSI #สำนวนรั่ว #ฮั้วสว #เลือกสว #iLaw #ยิ่งชีพ #มาตรา164 #มาตรา86 #มาตรา157 #กฎหมายอาญา #คำพิพากษาศาลฎีกา #กระบวนการยุติธรรม #ข่าวการเมือง #ประเทศไทย